Objectieve kunstzinnigheid

Regel nummer een binnen de journalistiek: wees zo objectief mogelijk.

Serieus? Nou, hoe doe je dat dan? Even een knop omschakelen en daarmee je mens zijn uitzetten? Een vlijmscherp mes pakken en alle meningen secuur wegsnijden? Jezelf afstompen en gevoelloos worden voor de realiteit?

Als het antwoord op een van deze vragen ja is ben ik zwaar de pineut. Net als ieder ander mens heb ik emoties. Sterker nog, personen die mij kennen bestempelen mij als gevoelig. Ik ervaar mijn emoties intens en het is onmogelijk om ze uit te schakelen. Bovendien wil ik dat niet, ook al zou het wel kunnen. Het is immers een significant onderdeel van mijn wezen en daarom essentieel voor mijn zijn.

Gelukkig antwoorden de meeste mensen met nee, op de bovenstaande vragen. Dat zegt overigens ook wat. We zijn er ons allemaal bewust van dat je emoties niet kunt tegen gaan. We hechten hier blijkbaar toch enige waarde aan.

De vraag hoe je wel objectief kunt zijn, wordt er niet mee beantwoord. In de klassieke leerbanken leerde men om alleen de feiten te omschrijven en geen enkele sfeer te insinueren. Een platte beschrijving van een gebeurtenis en een quote van een aanwezige moet de lezer triggeren zelf een plaatje te vormen. De sfeer staat open voor interpretatie. Tegenwoordig roept dit de vraag op: is dat objectief?

Het journalistieke ambacht was star en vastgeroest in patronen, maar de laatste jaren lijkt het eindelijk open te staan voor veranderingen. Het internet dwong kranten om zich aan te passen, maar zij lieten te lang op zich wachten. Audio, video en fotografie waren allemaal sneller. Het internet is daarom nu een broedplaats van multimedia en dat heeft de innovatie in gang gezet (alhoewel we er nog lang niet zijn). Ons beroep ligt onder een vergrootglas. Al onze stappen worden zorgvuldig nagelopen en juist bij die gemeende objectiviteit zet men de grootste vraagtekens.

Toch slijten verschillende journalisten en verslaggevers een nieuw pad uit. Rob Wijnberg met De Correspondent, Elles van Gelder en Ilvy Njokiktjien met Frog in a tent en Joris Luyendijk met het zijn net mensen zijn prachtige voorbeelden van journalisten die hun emoties niet uit de weg gaan. Stuk voor stuk ervaren deze verslaggevers hun emoties, erkennen deze en besluiten dan wat ze er mee doen. Voor Rob en Joris resulteert dit in een scherpe column of een boek dat schellen van de ogen laat vallen. Voor Elles en Ilvy is het doorslaggevend voor het wel of geen gebruik van voice , de volgorde van de beelden en of iemand voldoende uit zijn woorden kan komen voor de lens van een camera.

Is dit dan objectiviteit? Eerlijk gezegd heb ik daar het antwoord niet op. In mijn optiek is het wel de meest oprechte vorm van journalistiek. Wanneer een journalist kleur bekent, kan de lezer hier rekening mee houden. Wij moeten consumenten leren dat journalisten niet de algehele waarheid verkondigen, maar dat deze altijd ergens in het midden ligt.

Advertenties

Een gedachte over “Objectieve kunstzinnigheid

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s